Skok wzrostowy: kalendarz dla Twojego dziecka
Skok wzrostowy to okres szybkiego wzrostu, w którym dzieci chcą jeść więcej niż zwykle, a według KidsHealth może się zdarzyć w dowolnym momencie. Wpisz datę urodzenia dziecka, żeby zobaczyć wiek podawany przez KidsHealth jako daty, a potem wydrukuj je na jednej stronie.
Czym jest skok wzrostowy?
KidsHealth opisuje skok wzrostowy jako okres szybkiego wzrostu, w którym dzieci chcą jeść więcej niż zwykle, i może się z nim wiązać więcej marudzenia. Dziecko karmione piersią może o niektórych porach dnia chcieć jeść częściej, czasem co godzinę. Dziecko karmione mlekiem modyfikowanym może chcieć jeść częściej albo wypijać więcej przy każdym karmieniu.
NHS Grampian podaje, że skoki wzrostowe mogą trwać kilka dni, a brytyjski NHS, że w czasie skoku dziecko może przez kilka dni karmić się klasterowo. Według Amerykańskiej Akademii Pediatrii (AAP) w czasie skoku dziecko może cały czas wydawać się głodne, a potem przez jakiś czas jeść mniej.
Kiedy są skoki wzrostowe?
Mogą się zdarzyć w dowolnym momencie, mówi KidsHealth. Strony KidsHealth podają też wiek, w którym skoki często przychodzą w pierwszych miesiącach, a trzy z nich nie do końca się zgadzają:
| Wiek | Która strona KidsHealth |
|---|---|
| 7 do 14 dni | Pytania o karmienie piersią i o mleko modyfikowane |
| Między 3. a 6. tygodniem | Pytania o mleko modyfikowane |
| Około 6. tygodnia | Karmienie od 1 do 3 miesięcy |
| 2 miesiące | Pytania o karmienie piersią |
| Około 3. miesiąca | Karmienie od 1 do 3 miesięcy |
| 4 miesiące | Pytania o karmienie piersią i o mleko modyfikowane |
| 6 miesięcy | Pytania o karmienie piersią i o mleko modyfikowane |
Żadna z tych stron nie mówi, że moment zależy od sposobu karmienia, więc kalendarz pokazuje każdy wiek razem ze stroną, która go podaje.
Lokalne strony NHS podają jeszcze inny wiek. Lewisham and Greenwich NHS Trust pisze o skokach wzrostowych w wieku 6 do 8 tygodni i około 12 tygodni, a James Paget University Hospitals opisuje jeden około 2. do 3. dnia u dzieci karmionych piersią. Ogólnokrajowe strony NHS, które sprawdziliśmy, nie podają żadnego wieku. Traktuj więc te daty jako możliwe okresy większego głodu, a nie prognozę.
Co pomaga w czasie skoku wzrostowego
- Kieruj się sygnałami głodu i karm na żądanie. Mówią o tym wszystkie trzy strony KidsHealth: być może przez jakiś czas trzeba będzie karmić piersią częściej albo w razie potrzeby podawać więcej mleka modyfikowanego. Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) opisuje karmienie piersią tak często, jak dziecko chce, w dzień i w nocy.
- Jeśli karmisz piersią, dodatkowe karmienia zwiększają ilość pokarmu. Według KidsHealth częste karmienie piersią daje organizmowi sygnał, żeby wytwarzał więcej mleka, i w ciągu kilku dni powinien wytwarzać odpowiednią ilość. NHS podaje, że dziecka karmionego piersią nie da się przekarmić.
- Jeśli karmisz butelką, zwracaj uwagę na „już wystarczy”. NHS podaje, że karmienie klasterowe mlekiem modyfikowanym jest możliwe, ale nie należy przekarmiać. Dziecko, które potrzebuje przerwy, może rozczapierzać palce rąk i stóp, wypuszczać mleko z buzi, przestawać ssać albo odwracać głowę.
- Licz pieluszki, nie tylko karmienia. Według NHS Grampian częste karmienie samo w sobie nie jest znakiem, że brakuje mleka. Więcej mówią przyrost masy ciała, dużo mokrych i brudnych pieluszek i dziecko, które między karmieniami jest spokojne i czujne.
- Przygotuj miejsce do karmienia. NHS Grampian proponuje stolik obok z przekąskami i wodą oraz partnera lub partnerkę, którzy pilnują, żeby niczego nie zabrakło.
Urodzone przedwcześnie?
Żadne ze źródeł, z których korzystamy, nie koryguje tego wieku dla wcześniaków, więc kalendarz liczy od dnia urodzenia. KidsHealth radzi porozmawiać z lekarzem, jeśli niepokoi Cię karmienie, zwłaszcza gdy dziecko urodziło się przedwcześnie. Według AAP dla wcześniaków najlepsze są karmienia o stałych porach zalecone przez pediatrę. Jeśli masz taki plan, ma on pierwszeństwo.
Kiedy skontaktować się z lekarzem
Źródła opisują dziecko, które jest bardziej głodne, ale poza tym ma się dobrze. Zadzwoń jeszcze dziś do pediatry, położnej lub pielęgniarki środowiskowej, jeśli zauważysz którąkolwiek z tych rzeczy. Większość pochodzi z listy KidsHealth z oznakami, że dziecko może nie jeść wystarczająco.
- Dziecko nie wydaje się zadowolone po karmieniu albo jest rozdrażnione nawet po jedzeniu
- Często zasypia zaraz po rozpoczęciu karmienia albo ssie słabo
- Mniej niż 5 do 6 mokrych pieluszek dziennie (KidsHealth) albo ciemniejszy mocz
- Dziecko wydaje się tracić na wadze albo nie przybiera tak, jak powinno
- Dziecko je bez przerwy, cały czas: James Paget University Hospitals radzi wtedy poszukać pomocy
Oznaki odwodnienia są pilniejsze. Według AAP trzeba natychmiast powiadomić pediatrę, jeśli zauważysz sygnały ostrzegawcze, takie jak mniej łez przy płaczu albo zapadnięte ciemiączko (miękkie miejsce na czubku głowy), a według NHS mogą one oznaczać poważne odwodnienie, które wymaga pilnego leczenia.
Niektóre objawy wymagają pomocy ratunkowej. NHS zaleca zadzwonić pod numer alarmowy 112 albo pojechać na szpitalny oddział ratunkowy (SOR), jeśli dziecko:
- jest trudne do obudzenia albo nie daje się obudzić
- od 12 godzin nie zrobiło siku
- płacze słabo, piskliwie albo bez przerwy
NHS wymienia też dziecko, które nie je, albo wiotkie dziecko wśród objawów poważnej choroby wymagających pilnej pomocy medycznej. Jeśli Twoje dziecko źle się czuje i myślisz, że dzieje się coś poważnego, zaufaj swojemu instynktowi i natychmiast szukaj pomocy medycznej.
Najczęstsze pytania
Jak długo trwa skok wzrostowy?
Zwykle kilka dni, tak jak opisują to strony brytyjskiego NHS. NHS Grampian podaje, że skoki wzrostowe mogą trwać kilka dni, a NHS, że w czasie skoku dziecko może przez kilka dni karmić się klasterowo. Jeśli karmisz piersią, według KidsHealth Twój organizm powinien w ciągu kilku dni częstszych karmień zacząć wytwarzać odpowiednią ilość mleka.
Czy skoki wzrostowe są w 3. tygodniu, 6. tygodniu i 3. miesiącu?
Dokładnie takiej listy nie ma na żadnej ze stron, z których korzystamy, ale niektóre są blisko. Strona KidsHealth o mleku modyfikowanym podaje okres między 3. a 6. tygodniem, a poradnik KidsHealth o karmieniu dzieci w wieku od 1 do 3 miesięcy podaje około 6. tygodnia i 3. miesiąca. Lewisham and Greenwich NHS Trust, placówka NHS, podaje 6 do 8 tygodni i około 12 tygodni. KidsHealth zaznacza też, że skoki mogą się zdarzyć w dowolnym momencie.
A skoki rozwojowe?
Wielu rodziców szuka kalendarza „skoków rozwojowych” albo trudnych tygodni. Żadna z instytucji zdrowia, z których korzystamy, od AAP i amerykańskich CDC po NHS, KidsHealth i WHO, takiego kalendarza nie publikuje. Opisują natomiast skoki wzrostowe związane z karmieniem: kilka dni, w których dziecko jest bardziej głodne niż zwykle. Jeśli coś w rozwoju fizycznym lub zdrowiu Twojego dziecka Cię niepokoi, KidsHealth radzi zadzwonić do lekarza.
Czy skok wzrostowy oznacza, że kończy mi się pokarm?
Sam w sobie nie. Według NHS Grampian częste karmienie samo w sobie nie jest znakiem, że masz za mało mleka: patrz raczej na przyrost masy ciała, mokre i brudne pieluszki i na to, czy dziecko jest spokojne między karmieniami. NHS Grampian odradza też ważenie dziecka na domowej wadze, bo ma ona duży margines błędu. Jeśli nadal masz wątpliwości, NHS radzi poprosić położną, pielęgniarkę środowiskową albo doradczynię laktacyjną, żeby przyjrzała się karmieniu.
Czy niemowlęta śpią więcej podczas skoku wzrostowego?
Żadna ze stron, z których korzystamy, tego nie mówi. Dwie placówki NHS opisują raczej coś odwrotnego: według Lewisham and Greenwich w czasie skoku wzrostowego dziecko częściej budzi się na karmienie, a według Wirral częstsze budzenie się na karmienie może być znakiem skoku. Wirral dodaje, że skoki wzrostowe trwają zwykle tylko kilka dni.
Czy dzieci karmione mlekiem modyfikowanym też mają skoki wzrostowe?
Tak. Według strony KidsHealth o mleku modyfikowanym dziecko, które wydaje się bardziej głodne niż zwykle, może przechodzić skok wzrostowy. Rada jest taka, żeby kierować się sygnałami głodu, dalej karmić na żądanie i w razie potrzeby zwiększać ilość mleka modyfikowanego. NHS podaje, że karmienie klasterowe butelką jest możliwe, ale nie należy przekarmiać dziecka: przestań, gdy pokaże, że ma dość.
Źródła
- Breastfeeding FAQs: How Much and How Often, KidsHealth (Nemours)
- Formula Feeding FAQs: How Much and How Often, KidsHealth (Nemours)
- Feeding Your Baby: How Much Should a 1- to 3-Month-Old Eat?, KidsHealth (Nemours)
- Your Baby's Growth: 2 Months, KidsHealth (Nemours)
- Breastfeeding FAQs: Supply and Demand, KidsHealth (Nemours)
- How Often and How Much Should Your Baby Eat?, Amerykańska Akademia Pediatrii, HealthyChildren.org
- Bottle Feeding Basics, Amerykańska Akademia Pediatrii, HealthyChildren.org
- Cluster feeding, NHS Best Start in Life
- Your breastfeeding questions answered, NHS
- Breastfeeding: is my baby getting enough milk?, NHS
- When to get urgent medical help for babies and children under 5, NHS
- Dehydration, NHS
- Signs of Dehydration in Infants & Children, Amerykańska Akademia Pediatrii, HealthyChildren.org
- Cluster feeding and growth spurts, NHS Grampian (Birth in Grampian)
- Safe Sleeping, Lewisham and Greenwich NHS Trust
- Infant feeding, James Paget University Hospitals NHS Foundation Trust
- Your baby's sleep at 0 to 3 months, Wirral Community Health and Care NHS Foundation Trust
- Infant and young child feeding, Światowa Organizacja Zdrowia (WHO)
To materiał edukacyjny, a nie porada medyczna. Nie zastąpi indywidualnej porady pediatry, położnej czy pielęgniarki środowiskowej, którzy znają Twoje dziecko.